GYODER’in, Ekonomi ve Strateji Danışmanlık Hizmetleri’nden Dr. Can Fuat Gürlesel’e hazırlattığı “Türkiye ve Dünya Gayrimenkul Sektör Raporu 2. Çeyrek 2010″ raporunda, geride bırakılan çeyreÄŸin, Türkiye’de inÅŸaat ve gayrimenkul sektörleri için önemli bir toparlanmanın iÅŸaretlerini gösterdiÄŸi vurgulanıyor.
Gayrimenkul Yatırım Oraklığı DerneÄŸi’nin hazırladığı raporda, ekonomideki hızlı büyüme ve Türkiye’nin artan cazibesiyle gayrimenkul ve inÅŸaat sektörleri için uygun koÅŸullar yaratıldığı, inÅŸaat sektörünün, hem özel hem de kamu inÅŸaat harcamalarındaki geniÅŸleme ile hızlı bir büyüme dönemine girdiÄŸi belirtiliyor
Gayrimenkul Yatırım Oraklığı DerneÄŸi'ne (GYODER) göre, ekonomideki hızlı büyüme ve Türkiye'nin artan cazibesiyle gayrimenkul ve inÅŸaat sektörleri için uygun koÅŸullar yaratıldı ve inÅŸaat sektörü, hem özel hem de kamu inÅŸaat harcamalarındaki geniÅŸleme ile hızlı bir büyüme dönemine girdi.
GYODER'in, Ekonomi ve Strateji Danışmanlık Hizmetleri'nden Dr. Can Fuat Gürlesel'e hazırlattığı "Türkiye ve Dünya Gayrimenkul Sektör Raporu 2. Çeyrek 2010" raporunda, geride bırakılan çeyreÄŸin, Türkiye'de inÅŸaat ve gayrimenkul sektörleri için önemli bir toparlanmanın iÅŸaretlerini gösterdiÄŸi vurgulanıyor.
Raporda, 9 çeyrektir üst üste küçülen, ancak son dönemde yüzde 21,9 ile yeniden hızlı geliÅŸme sürecine giren inÅŸaat sektöründeki büyümeye dair önümüzdeki döneme iliÅŸkin beklentilerin güçlendiÄŸi kaydediliyor.
Türkiye'de ekonomik büyümenin kazandığı ivme ve referandum sonrası beklentilerin iyileÅŸmesi ile birlikte yılın geri kalanında inÅŸaat ve gayrimenkul sektöründe toparlanmanın süreceÄŸi ifade edilen raporda, buna karşın dünya ekonomisinde iyileÅŸmeye iliÅŸkin kaygı ve risklerin ise halen sürdüÄŸüne dikkat çekiliyor.
Raporda, ekonomideki hızlı büyüme ve Türkiye'nin artan cazibesiyle gayrimenkul ve inÅŸaat sektörleri için uygun koÅŸullar yaratıldığının altı çizilirken, inÅŸaat sektörünün, hem özel hem de kamu inÅŸaat harcamalarındaki geniÅŸleme ile hızlı bir büyüme dönemine girdiÄŸi, 9 çeyrek üst üste küçülen sektörün kayıplarını kapatmayı hedeflediÄŸi belirtiliyor.
Satışlar Beklentinin Altında
Konut sektöründe de yeni konut stokunun azalması ile birlikte yeni konut yatırımlarının arttığı bildirilen raporda, alınan konut yapı ruhsatlarında önemli bir büyüme yaÅŸandığı, ancak konut sektöründe satışların henüz beklentilerin altında kaldığının görüldüÄŸü ifade ediliyor.
Uygun faiz oranları ve konut kredisi talebindeki geniÅŸlemenin konut talebini arttıracağına deÄŸinilen raporda, konut fiyatları ve konut kiralarının 2010 yılı genelinde duraÄŸanken, kredi geniÅŸleme amaçlı konut kredisi talebinin sürdüÄŸü ifade ediliyor.
Raporda yer alan sonuçlar, ekonomideki hızlı büyüme ve canlı iç talebin ticari gayrimenkul piyasasında hareketlenmeye yol açtığına iÅŸaret ediyor. Ofis ve alışveriÅŸ merkezlerinde kiralama talebinden ve bu alanda yeni yatırımlardan bahsediliyor olsa da ofis, lojistik alan ve AVM kiraları duraÄŸanlığını koruyor.
Yabancıların Türkiye'ye Ä°lgisi Artıyor
Rapora göre, ekonomik büyüme ve iç talepteki hızlı geniÅŸlemeye paralel olarak 2010 yılında perakende sektöründe de önemli bir hareketlenme yaÅŸanıyor.
Yabancıların ofis kiralama talebi, perakende sektöründe giriÅŸler, otel yatırımları ve satın almaları ile lojistikte 3PL ÅŸirketlerin uluslar arası standartta depo arayışları yeniden canlanmış bulunuyor.
Yılın ilk çeyreÄŸinde 566 milyon dolar olan yabancıların gayrimenkul alımının ikinci çeyrekte 916 milyon doları bulması ise Türk varlıklarına yabancı ilgisi ve iÅŸtahının arttığını gösteriyor.
Raporda, mevzuat engellerinin kalkması durumunda yabancılara gayrimenkul satışında sıçrama yaÅŸanabileceÄŸi belirtiliyor. Yurtdışı geliÅŸmeler ve risklerin yakından izlenmesi gerektiÄŸine de dikkat çekilen raporda, Türkiye'ye yönelik ilgi iyi deÄŸerlendirilir, ekonomide gevÅŸeme yaÅŸanmaz ve yapısal reformlara ve sektörde mevzuat deÄŸiÅŸikliklerine öncelik verilirse gayrimenkul sektöründe hareketlenmenin hızlanacağının görüldüÄŸü vurgulanıyor.
Raporda, ekonomik büyümenin kazandığı ivme ve referandum sonrası beklentilerin iyileÅŸmesi ile birlikte yılın geri kalanında inÅŸaat ve gayrimenkul sektöründeki toparlanmanın devam edeceÄŸinin anlaşıldığına yer veriliyor.
Konut Kredisindeki Artış Satışa Yansımadı
ABD ekonomisi yüzde 3,2 büyürken, avro bölgesinde büyümenin yüzde 1,7'de kaldığına dikkat çekilen raporda, bileÅŸik öncü göstergelerin ekonomik iyileÅŸmede yavaÅŸlama gösterdiÄŸi, ABD ve AB'de beklenti ve güven endekslerinde iyileÅŸmenin yavaÅŸladığı, ABD'de inÅŸaat harcamalarının daraldığı ve konut satışlarının düÅŸük seviyede olduÄŸu vurulandı.
Raporun Türkiye ile ilgili bölümünde ise ekonominin yüzde 10,3 büyüdüÄŸü, alınan konut yapı ruhsatı sayısının 185 bin 631 ile sıçrama gösterdiÄŸi belirtilerek, yılın ilk sekiz ayında konut kredilerinin 8,4 milyar lira arttığı kaydedildi.
Raporda, ÅŸu görüÅŸlere yer verildi:"Ä°kinci çeyrekte 108 bin 17 adet yeni konut kredisi kullanıldı. Konut kredisi aylık faiz oranı ortalama yüzde 0,90'a kadar geriledi. Konut satışları 90 bin 270 adet ile halen kriz öncesi dönemin gerisinde… Konut fiyatları ve konut kiralarında duraÄŸanlık sürüyor.
Açılan 7 AVM ile birlikte toplam AVM sayısı 223, toplam kiralanabilir alan büyüklüÄŸü 5.49 milyon metrekareye ulaÅŸtı (ikinci çeyrek sonunda). Hane halkı tüketim harcamaları yüzde 6,2 büyüdü. Ofis, lojistik binası ve AVM kiralarında duraÄŸanlık sürüyor. Yabancılara gayrimenkul satışı 916 milyon dolar oldu.
DoÄŸrudan yabancı sermaye yatırımları 31 milyon dolara düÅŸtü. Ä°nÅŸaat sektörü yüzde 21,9 büyüdü. Kamu kesimi inÅŸaat harcamaları kuvvetli arttı. Ä°nÅŸaat ve gayrimenkul sektörlerinin kredi kullanımı geriledi. "
Fiyat Ve Kira DuraÄŸan
GYODER Yönetim Kurulu BaÅŸkanı Turgay Tanes, rapora iliÅŸkin deÄŸerlendirmesinde, 2010 yılı ikinci çeyrek döneminde Türkiye ekonomisinde yaÅŸanan hızlı büyümenin ekonomik beklentileri iyileÅŸtirdiÄŸini ve aynı zamanda sektörün aktörleri için moral kaynağı olduÄŸunu ifade ederek, "Hızlı ekonomik büyüme gayrimenkul sektörü için de giderek daha uygun koÅŸullar yaratmaktadır.
Buna karşın dünya ekonomisinde iyileÅŸmeye iliÅŸkin kaygılar ve riskler halen sürmekte; ABD ve AB'de inÅŸaat, konut ve gayrimenkul sektörlerinde zayıflamanın yeniden baÅŸlaması beklentileri bozmaktadır" dedi.
Türkiye'de ise ikinci çeyreÄŸin inÅŸaat ve gayrimenkul sektörleri için önemli bir büyüme ve toparlanma dönemi olduÄŸunu belirten Tanes, ÅŸunları kaydetti: "Ä°nÅŸaat sektörü yüzde 21,9 ile yeniden hızlı büyüme sürecine girmiÅŸtir. Bu büyüme önümüzdeki döneme iliÅŸkin beklentileri güçlendirmektedir. Konut sektöründe ise alınan yapı ruhsatlarındaki hızlı geniÅŸleme olumlu bir göstergedir. Konut kredileri de geniÅŸlemesini hızlanarak sürdürmekte, konut piyasasında oluÅŸan yeni dengeler içinde fiyatlar ve kiralar ise henüz duraÄŸanlığını korumaktadır. Ekonomik büyümede yakalanan ivme ve Türkiye'nin artan cazibesi yılın geri kalan dönemi için toparlanmanın süreceÄŸi beklentilerini kuvvetlendirirken, ekonomideki canlanma inÅŸaat ve gayrimenkul sektörü ile karşılıklı birbirini besleyerek devam edecektir."